Bat zenbakia soinean

Downtowm Hartfordko eraikin baten atikoan daude guri begira. Bat zenbakia soinean. “On top of the world”, munduaren gailurrean, zegokien tokian. Ideia zeinena izan ote zen, batek daki, “public relations-ena” seguru aski, bai egokia, ordea. Gaur egungo futbolariak balira, urrea gurditan ekarri beharko lukete euren fitxak ordaintzeko. Messi, Cristiano, Luis Suarez, Iniestaz… ari ote naiz. Ez; Mendi, Zulaika I, Katxin eta Remen.

Euren jokoa, estiloa, teknika, nortasuna, aztertu behar izan bazen, Mundu mailako Kongresu bat antolatu beharko zuten. Ponente lanetan ez edozein, jakintsuenak. Pedro Mir, Alfredo, Guarita edo “Charli” Urizar bezalako estudiosoak.

Banan-banan hartuta, ikaragarri jokatu zuten. Gaztetikan gainera. Sar itzazu laurak kiniela berean eta, ondorioak, harrigarriak. Laurak belanauldi haundi bateko azalekoak; ez ziren bakarrak, baziren beste hainbeste bai Miami edota Hartforden. A zer nolako koktela. Nitroglizerina ontzi batean bezain arriskutsua.

Elkarren aurka guda bat zen tanto bakoitza. Bat mendean hartu eta, hasi dardarka, hurrengoa zain, aurrekoa bezain gogorra. Eguna joan, eguna etorri. Bakerik ez aurreko kuadroetan.

Mendi: pelotari konpletoa. Tantoa azkar bukatzen ez, baino bestela, osoa, pieza batekoa.

Zulaika: sake errestoan trebea trebeen artean, sakatzaile ona gainera. “Charli Urizarren esanetan, berak ezagututako pilotari listona.

Katxin: figura gazte eta erretiroa hartu arte, beti figura. Kinilietan naiz partiduetan.

Remen: jotzaile pero-petoa, bi eskuekin. Urteak bete ahala, heldutasuna lortu eta hobera egin zuena.

Laurak bat zenbakia soinean zutela; zegokien zenbakia.

 

Pedro Mir en Nueva York

La historia del jai-alai americano es fascinante porque contiene episodios que a día de hoy parecen inverosímiles. Cómo explicar que un escenario majestuoso como fue el Teatro Hippodrome de Nueva York pudiera albergar una cancha para la práctica profesional del jai-alai. Ocurrió el año 1938 en pleno corazón de Manhattan, a una manzana de Times Square. La aventura duró cinco meses. El motivo: las autoridades negaron el permiso de apuestas. El jai-alai profesional en USA no tiene cabida sin la apuesta. Continue reading

Pedro Mir New Yorken

Pilotaleku bat teatro batean? Burutik ala..? Are gehiago, New Yorken, Manhattan bertan, Times Square plazatik sagar batera. Ba, bai, halakorik gertatu zen 1938.an, hain justu. Ez zuen asko iraundu frontoiak, bost hilabete bakarrik. Zergatik? Agintariek eman ez zutelako apustuak egiteko baimena. Trabesarik gabe, jai-alaiak ez du kabidarik Ameriketan. Continue reading

Richard Berenson y el “Biskayne”

Tras el huracán que azotó Miami un mes de septiembre de 1926 dejando la ciudad en escombros, la ciudad entró en una depresión económica. Pedro Mir recordando aquellos tiempos de zozobra, recalca: “El jai alai no marchaba bien. Los dueños rentaron el frontón. Los nuevos gestores con Sam Cantor a la cabeza contrataron a los peores pelotaris. “Un día fuimos a cobrar el cheque y nos encontramos con la desagradable sorpresa que no había fondos. Desde ese día obligamos a la empresa a pagarnos el sueldo a la semana y el boleto cada día”. Continue reading

Richard Berenson eta Miami Jai-Alai

1926ko irailan gertatu zen, Miami hiria eta inguruak birrinduta geratu zirenean hurakan bortitz baten ondorioz, hiri osoko ekonomia zulo beltz batean amilduz. Ondorengo aurreneko urteak ez ziren samurrak izan. Pedro Mirrek, 40 urte geroago gogoan zituen urte haiek: “Frontoia ez zijoan batere ondo. Nagusik errentan eman zuten frontoia eta kudeatzaile berrik, Sam Cantor izeneko bat buru zela, zer egin zuten? pilotari txarrak kontratatu. Ez zuen itxura onikan. Egun batean joan ginen txekea kobratzea eta zer gertatuko, sosik gabeko txeke zuriak zirela. Geroztikan astero ordaintzera behartu genien; boletoa berriz, egunean. Continue reading